VOCAL SYNTHESIS

Vocal Synthesis: Müzik Aleti Çalmanın Kurallarını Değiştiren Teknoloji

Daha önce hiç görmediğiniz bir klavye hayal edin, önceden programlanmış şarkı sözleriyle, çaldığınız müzikal cümlelere göre "şarkı söyleyebilen" bir klavye. Geleneksel klavye ve synthesizerların ve özel stüdyo prodüksiyon ekipmanlarının aksine Casiotone CT-S1000V, çığır açan yeni bir teknolojiyi temel alarak tasarlanmış tamamıyla yeni bir müzik aleti konseptini temsil eder: Vocal Synthesis.

PCM tabanlı teknoloji, 1980'lerden beri klavye sanatçılarına standart olarak çok çeşitli özgün müzik aleti seslerine erişim sağlıyor. Fakat şarkı söyleyen bir insan sesi her zaman bu erişimin dışında kalıyordu. Vokaller, sürekli perdelerde bile muazzam ses rengi varyasyonları sunarken şarkı sözleriyse çalınan müziğe tamamıyla farklı bir karmaşıklık katar. Belirli bir kelimenin melodi ve cümlelemesinde farklılıkların yanı sıra bu kelimenin ardından ve sonrasından gelen kelimelerde de dalga biçiminde değişimler mümkündür.

İnsan sesinin klavye biçiminde taklit etmeyi hedefleyen ürünler olsa da bu ürünlerde özel kullanım ve performans teknikleri kullanılması veya önceden programlanan şarkı sözlerinin performansı ve dakikalık kalibrasyonları gerekiyordu. Bu faktörler de söz konusu ürünlerin müzisyenler arasında yaygınlaşmasının önünde bir engeldi.

Casio'nun Vocal Synthesis teknolojisiyle birlikte, klavye sanatçıları şarkı söyleyen insan sesinin özgün taklitlerini parmaklarının uçlarıyla kontrol edebiliyor. CT-S1000V'nin piyasaya sürülmesi, herkesin dilediği zaman özel tekniklere gereksinim duymadan vokalleri çalabileceği anlamına geliyor.

Gerçek Zamanlı "Şarkı Söyleyen" Bir Müzik Aleti

Çalgıcıların, sesli olarak söylenen vokal dizelere kolayca erişebilmesini sağlayarak ezberleri bozan bir teknoloji olan Vocal Synthesis, Nagoya Institue of Technology'deki araştırmacılarla birlikte Casio tarafından geliştirilmiştir. Geçmiş makine öğrenimi araştırmalarını temel alan artikülasyon modelleri, Vokalistler olarak bilinen çeşitli sanal vokal parçalardan ses tonlarını modüle etmek için Lyric Creator uygulamasına girilen kullanıcı tarafından programlanan şarkı sözleri ve yerleşik önceden belirlenmiş şarkı sözleriyle birlikte, klavye üzerinden akıcı bir şekilde söylenen dizeler oluşturmak için kullanılır. İnsan ses tellerini taklit etmek üzere tasarlanmış olan bir PCM ses kaynağı tarafından oluşturulan ses tonlarının girilen şarkı sözlerine göre cümleleme oluşturulan filtrelerle birlikte kullanılan vokaller, yaş ve cinsiyet gibi özellikler üzerinde ilave ayarlar yapmak için gerçek zamanlı olarak fiziksel düğmeler kullanılarak değiştirilebilir.

Bu teknoloji, bir klavye veya söylenen vokalleri gerçek zamanlı olarak synth tonlarla birleştiren ses kodlayıcılar aracılığıyla önceden kaydedilmiş vokal sesleri tetikleyen önceki yaklaşımlardan radikal bir ayrılmadır. Vocal Synthesis, özel tekniklere olan ihtiyacı ortadan kaldırmanın yanı sıra, önceden programlanmış şarkı sözlerinizi dilediğiniz melodi veya armoni ile eşleştirmenize imkan vererek, enstrümantal ve lirik anlatımın birleştiği noktada yeni olanaklar sunar.

Note Mode ve Phrase Mode Sayesinde Şarkı Sözü Dizisi Üzerinde Kontrol Sahibi Olabilirsiniz

Şarkı sözlerinin nasıl ilerleyeceğini, iki moddan biri belirler: Note Mode'da melodiden çaldığınız notalar ve şarkı sözleri, çalınan her bir notayla ilerlerken Phrase Mode'da ise siz enstrümanı çalarken şarkı sözleri otomatik olarak sabit bir ölçüye göre ilerler.

Nota Modu, çaldığınız notalara göre şarkı sözlerinizin her hecesini tetikleyerek ve tuşları bıraktığınızda son ünsüzleri uygulayarak akıcı, doğal tınlayan vokaller üretir. Ayrıca, yanlış bir nota çalarak yerinizi kaybetme riskine karşı korunmak için çeşitli özellikler de bulunur. Casio'nun SP-3 ve SP-20 pedalları (ayrı olarak satılır) veya satın alabileceğiniz diğer ayak kontrol pedalları, şarkı sözleri arasında ileri veya geriye gitmek ya da şarkı sözü konumunu sıfırlamak için kullanılabilir. Ayrıca bas ses genişliği tuşlarını kullanarak hangi hecenin söyleneceğini seçebilir ve akorların çalınmasıyla birlikte hecelerin nasıl ilerleyeceğini kontrol edebilirsiniz.

Note Mode'da (ve mevcut Vocal Synthesis yazılımında) ses melodisinin büyük ölçüde önceden sabitlenmesi gerekirken Phrase Mode'da ise CT-S1000V, şarkı sözlerini siz çalarken otomatik olarak ilerleterek doğaçlama yapmanıza olanak tanır. Şarkı sözlerini ve ritmik altbölümleri ve BPM'yi önceden ayarlamanız yeterli olacaktır; sonrasında özgür bir şekilde müzik aletini çalabilirsiniz, şarkı sözlerinin zamanında söylendiğini duyacaksınız.

Bu mod, basit melodi kavramlarının ötesine geçmenize ve gelişmiş klavye tekniklerine dayalı karmaşık vokal dizeler oluşturmanıza olanak tanır. Aynı zamanda, klavye becerileriniz daha temel düzeydeyse kazara yanlış tuşlara bassanız dahi cümleleme ritminin "bozulmayacağından" emin olabilirsiniz. Phrase Mode'un bir diğer avantajı, akan vokal geçişler oluşturan doğal fonetik birleşme noktalarıdır. Bu ayrıca, yeni vokal dizeler oluşturmanıza ve klavyenin sezgisel arayüzü üzerinden aranjmanlar geliştirmenize olanak tanıyan harika bir kompozisyon platformu görevi de görür.

CT-S1000V'yi, yeni ses oluşturucular ve tonlara sahip yeni bir klavyenin ötesine taşıyarak yeni müzikal ifade olanakları oluşturan özellik Phrase Mode'dur.

Vokal Ses Rengi Üzerinde Gerçek Zamanlı Kontrol

CT-S1000V'de 22 vokal ön ayarı veya "Vokalist" bulunur. Bunlardan her biri, "Koro Grubu"ndan "Bossa Nova" ile "Çocuk" ve hatta "Vocoder"a kadar kendi özelliklerine sahiptir. Bu ön ayarlardan her biri beyaz gürültü gibi birden fazla dalga biçimi ve öğelerden oluşur. Bu Vokalistlerde, ister monofonik melodi dizelerinde ister daha karmaşık armonilerde olsun, hem ünlü hem de ünsüz harflerde net ses çıkaracak şekilde ince ayar yapılmıştır.

Buna ek olarak CT-S1000V'nin konsol panelindeki fiziksel kontrol düğmelerini kullanarak vibrato ve portamento gibi parametrelerin yanı sıra seçtiğiniz Vokalistin yaş ve cinsiyet profilini belirleyen ton özellikleri gibi özellikler üzerinde gerçek zamanlı kontrol sahibi olursunuz. Atak ve serbest bırakma özelliklerini ve telaffuz hızını ayarlayarak kelimeler ve heceler arasında daha doğal geçişler oluşturabilir ve ortaya çıkan seslerin kulağa ulaşma süresini incelikle kontrol edebilirsiniz. Bu özelliklere ek olarak 16 bit/44,1 kHz WAV dosyaları yükleyerek kendi Kullanıcı Vokalistinizi oluşturabilir ve tamamıyla özgün sesler ortaya çıkarmak için farklı parametreleri birleştirebilirsiniz. Casio'nun Vocal Synthesis teknolojisinin temel alan CT-S1000V'yi benzersiz ve keyifli kılan öğeler, sunulan kapsamlı keşif fırsatlarıdır.

Vokalist Örnekleri

KORO GRUBU

Orta boyutlu kadın koro sesi. Ünsüz harfler net bir şekilde telaffuz edilir ve akor çalarken bile duyulur.

CHOIR TRIO

Erkek üçlü koro. Ünsüz harfler net bir şekilde telaffuz edilir ve akor çalarken bile duyulur.

VOCODER 1

80'lerdeki disko parçalarıyla popülerleşen vocoder'ı andıran ses. Perde, altında bir oktav düşük olarak katmanlanmıştır.

BOSSA NOVA

Soluklu, bossa nova tarzı kadın vokal sesi.

OPERA

Kendine özgü bir vibrato özellikli opera sesi.

DEATH SESİ

"Death Metal" türünde kullanılan, "Growl" olarak bilinen sert vokal ses. Seste temel bir ton bulunmaz.

HAYALET

Eğlenceli, hayaletleri andıran bir ses oluşturmak adına ilk fazda yukarı yükselme.

HAYVANLAR

Şarkı sözlerinin; tavuk, inek, aslan, kedi ve keçi sesleri taklit edilerek söylenebildiği eşsiz bir ses.

Karmaşık Vokal Dokuları Oluşturmak için İşlevleri Birleştirin

Vocal Synthesis ve CT-S1000V'nin yaratıcı olanakları, içindeki birçok yerleşik özelliğin birleştirilmesiyle daha da artar. Örneğin arpejatör, basılı tutulan tuşlardan arpejli akorlar ve farklı cümleler oluşturur ancak aynı zamanda Rastgele Hece ile birlikte kullandığında şarkı sözlerindeki heceleri rastgele bir sıraya göre seslendirerek başka dünyadan gelmiş gibi duran fonetik kümeler oluşturulabilir.

Dahili DSP efektleri, daha da dinamik birleşimler ortaya çıkarmak için müzik aleti tonlarını birleştirir. Yeniden Tetikleme işlevi etkinken bir tuşa basılı tuttuğunuzda, tuşa hızlı ve mükemmel aralıklarla basıyormuşsunuz gibi bir efekt oluşturulur. Yeniden Tetiklemeyi, Sürdürme işleviyle birlikte kullandığında tuşları serbest bıraksanız bile bunların yeniden tetiklenmesini sağlayabilir ve böylece fiziksel olarak çalınması mümkün olmayan dokular ve aranjmanlar ortaya koyabilirsiniz.

Lyric Creator Uygulamasını
Kullanarak Orijinal
Dizeler Yükleyin

Akıllı cihazınızın model ve işletim sistemi hakkında uyumluluk bilgilerini öğrenmek için App Store/Google Play'i inceleyebilirsiniz.

Şarkı Sözlerinizi Girme

Casio'nun Lyric Creator uygulaması üzerinden iOS veya Android cihazınızı kullanarak en sevdiğiniz şarkı sözlerini ve özgün eserlerinizi İngilizce ve Japonca olarak girebilirsiniz. Bu metin otomatik olarak hece birimlerine bölünür (bölünmeyi manuel olarak gerçekleştirebilir ve ayrı heceleri birleştirebilirsiniz). Elde edilen verileri CT-S1000V'nize aktardıktan sonra çalmaya başlayabilirsiniz.

Ölçüm Cihazını Ayarlama

Phrase Mode'da, şarkı sözlerinin oynatma ölçüsü, ayrı hece birimlerine nota değerleri atanarak (8. notalar, çeyrek notalar vb.) ve beklemeler yerleştirilerek belirlenir. Tekli şarkı sözü tonlarına, CT-S1000V üzerinden ayarlanabilen tempo verileri de dahildir. Tempo, ne kadar yeni şeyler denerseniz deneyin vokal cümlelemenin her zaman süreye uygun kalmasını sağlamak üzere DAW veya diğer harici MIDI cihazlarınızdan MIDI saatine senkronize edilebilir.

Cümleleme ve Diksiyon ile Granüler Çalın

Granüler yaklaşımdan hoşlanan kullanıcılar daha da derine inerek tek tek heceleri oluşturan fonemleri düzenleyebilir. Daha net bir vokal diksiyon oluşturmanın yanı sıra bu işlem aynı zamanda bölgesel aksanlara yakın bir telaffuz elde etmek ve İngilizce veya Japonca dışındaki dillerin kelimelerini telaffuz etmek için kullanılabilir. (Kullanılabilir telefon kütüphanesinde yalnızca standart İngilizce ve Japoncada kullanılan fonemler bulunduğunu unutmayın.)

Fonem Düzenlemede Kullanılan Fonetik Semboller ve Bunların IPA Eşdeğerleri+-

Daha Uzun Sekanslar Elde Etmek için Şarkı Sözlerini Birbirine Bağlayın

Lyric Creator uygulamasından girilebilecek şarkı sözünün bir sınırı olsa da (100 adet sekizlik notalı heceye kadar) CT-S1000V'ye yüklenen sözleri birbirine bağlayarak çok daha uzun sekanslar oluşturabilirsiniz. Bu işlev sayesinde, eksiksiz bir şarkı oluşturmak için birbirinden ayrı bölümler üzerinde, CT-S1000V'de birleştirmeden önce giriş aşamasında ince ayar yapabilirsiniz.

Kendi Vokalistlerinizi Oluşturma

Lyric Creator uygulamasını kullanarak mobil cihazınızdaki WAV ses örneklerini (16bit/44,1 kHz, mono/stereo, maks. 10 saniye uzunluğunda) orijinal bir Vokalist parçasına aktarabilir ve ardından bunu CT-S1000V'ye yükleyebilirsiniz. Düzenleme arabirimi; yaş, cinsiyet, ses aralığı ve titreşim gibi özellikleri ayarlamanıza olanak sağlar.

CT-S1000V'nin 22 vokalist ön ayarlarının her biri, farklı dalga biçimlerini beyaz gürültü gibi öğelerle karıştırarak maksimum netlik sağlayacak şekilde tasarlanmıştır. Bu nedenle Kullanıcı Vokalist dalga biçimleri aynı artikülasyon düzeyine ulaşamayabilir. Fakat deneme yanılma yöntemiyle, CT-S1000V'nin Hayvan ön ayarına benzer soyut olanlar dahil olmak üzere yeni sesler oluşturabilirsiniz.

Aşağıdaki bağlantıdaki Kullanıcı Vokalisti uyumlu dalga biçimi örneğini (SawC4+WhiteNoise.wav) indirerek hemen denemelere başlayın:
https://support.casio.com/en/support/download.php?cid=008&pid=20

CT-S1000V'yi Akıllı Cihazınıza Bağlama

Lyric Creator uygulamasını akıllı telefonunuza veya tabletinize yükledikten sonra cihazınızı bir USB kablosu ile CT-S1000V'ye bağlayarak şarkı sözlerini, sekansları, ses örneklerini vb. aktarmaya başlayabilirsiniz. Bağlantı kurduğunuz sırada CT-S1000V'nin dahili sürücüsünde ne kadar alan olduğunu görüntülemek, dosyaları silmek ve dosya adlarını düzenlemek için de uygulamayı kullanabilirsiniz. Program dosyaları, CT-S1000V kullanıcıları arasında paylaşım sağlayan özel bir format kullanılarak dışa aktarılır. Ayrıca Dijital Ses İşleme İstasyonunuzdaki (DAW) Müzik XML şarkı sözü verilerini ve nota değerlerini de içe aktarabilirsiniz.

Vocal Synthesis: PCM'den Bu Yana Ses Üretme Alanındaki İlk Büyük Adım

Casio'nun Ses Kaynağı Geliştirme Tarihi

1970'lerde başlayan ses endüstrisi araştırmaları ve geliştirme çalışmalarıyla ortaya çıkan Darbe Kod Modülasyonu (PCM) teknolojisi, fiziksel enstrümanlar ve insan sesi gibi analog kaynaklardan gelen dijital ses dalgalarıyla müzik camiasını büyük ölçüde etkiledi.

Ünlü Harf
Ünsüz Harf
Sentezi

Casiotone 201

PD
Ses Kaynağı

CZ-101

iPD
Ses Kaynağı

VZ-1

Casio Computer Co., Ltd. 1980 yılında müzik çalma keyfini herkesin tadabilmesi için dijital teknolojilerden yararlanma amacıyla yola çıktı ve Casiotone 201 ve çığır açan Ünlü Harf Ünsüz Harf sentezi yaklaşımıyla müzik aletleri piyasasına girdi. Müzik kayıtları analog kayıtlardan dijital CD'lere doğru kayması ve müzik üretmek için dijital sentez platformu geliştirmek üzere yarışan rakip enstrüman üreticileriyle birlikte 1980'lerin ortalarında, Casio olarak benzersiz Faz Bozulması (PD) ses kaynağımızı temel alan CZ-101 synthesizerı piyasaya sürdük. Casio'nun dijital sentez alanındaki katkıları, VZ-1 ve Entegre Faz Bozulması (IPD) teknolojisinin piyasaya sürülmesiyle 1988 yılında büyük bir adım daha attı.

1980'ler, elektronik enstrümanların popüler müzik üzerinde muazzam bir etkisi olan bir dönemdi. PCM teknolojisine sahip yeni klavyeler ve synthesizerlar, sanatçıların tamamen yeni sesler kullanarak kayıtlar oluşturmalarını ve yeni performans tarzlarını keşfetmelerini sağlayarak sahneye çıkmıştı. Buna ek olarak, bellek teknolojisindeki gelişmeler dijital müzik aletlerinin fiyatını düşürmeye devam ederek normal müşterilerin bu aletleri satın alabilmesini mümkün kılıyordu.

Casio, 1985 yılında davul ve zil seslerini dijitalleştirmek için PCM temelli ton üretimi teknolojisini kullanan MT-500 elektronik klavyesini piyasaya sürdü. Bununla birlikte 1986'da piyasaya sürülerek bir milyon adet satılacak olan efsanevi SK-1 örnekleme klavyesinin başarısının temelleri atılmış oldu. Bu başarıyı, 1988 yılında piyasaya sunulan CT-640 takip etti. CT-640, tamamen PCM temelli ton oluşturma teknolojisinden güç alan bir elektronik klavyeydi.

Aynı dönemde PCM teknolojisi, gittikçe daha özgün sesler oluşturabilen elektronik piyanoların da yolunu açıyordu. PCM temelli CDP-3000 (Casio'nun çekiç aksiyonlu klavyeye sahip ilk elektronik piyanosu) 1988 yılında gördüğümüz yeni bir gelişme oldu. 1991 yılında ise hâlâ popülerliğini koruyan CELVIANO serisinden modellerin tanıtılmasıyla birlikte elektronik piyano piyasasında devasa bir büyüme yaşandı. Casio, bu yılda AP-7 ve Gelişmiş Piyano (AP) ses kaynağını kullanıma sundu. Takip eden yıllarda, bellekteki gelişmeler, her zamankinden daha uygun fiyatlarla yüksek performans ve ses kalitesi sağlamaya devam etti.

Fakat PCM ses kaynaklarının da sınırları bulunuyordu.

PCM ses kaynakları, kaydedilen seslerin orijinaline uygun bir şekilde yeniden çalınması için ideal olsa da çalma dinamikleri nedeniyle ton ve artikülasyondaki ince varyasyonları yeniden üretme konusunda zorlanıyordu. Casio, bu sorunu ele almak ve PCM mimarisini geliştirmek için geliştirme çalışmalarına odaklandı. 1993 yılında CTK-1000 piyasaya sunuldu. Bu model, Entegre Çapraz Ses Mimarisi (iXA) ses kaynağını, tuş hassasiyeti ve DSP işleviyle PCM temelli ton üretme ile birleştiren bir elektrikli piyanoydu.

Nota yıpranması ve çalma dinamikleri gibi nedenlerle karmaşık ton geçişlerini yeniden üretmek için mevcut ürünlerimizin çoğunda hâlâ benzersiz Casio teknolojileriyle birlikte PCM temelli ses kaynakları kullanılmaktadır. Elektrikli piyano grubumuzda hem Privia hem de CELVIANO serileri bulunuyor. CELVIANO serisinde Akustik ve Akıllı Rezonatör (AiR) ses kaynakları kullanılırken CELVIANO Grand Hybrid serisinde ise AiR Grand ses kaynağı kullanılmaktadır. Casiotone serisinde ise PCM temelli Akustik ve Akıllı Çoklu İfade (AiX) ses kaynağı kullanılmaktadır.

PCM Temelli
Ses Kaynağı

SK-1

CT-640

CDP-3000

CELVIANO AP-7

CTK-1000

Privia PX-S1100

CELVIANO Grand Hybrid GP-510BP

Casiotone CT-S1

Tüm bu gelişmeler PCM temelli ton üretmenin, çok çeşitli müzik aleti seslerini orijinaline sadık bir şekilde yeniden üretebilmesini sağlarken tüm zamanların en temel ve tarihi olarak baktığımızda en büyük önemi taşıyan enstrüman olan insan sesiyle ilgili yaşanan zorluklar devam ediyor. Söylenen vokal dizelerin yeniden üretilmesi konusunda çeşitli zorluklar bulunuyor. Farklı vokal tekniklerinin tonda oldukça karmaşık varyasyonlara yol açmasının yanı sıra şarkı sözü içerikleri de işlenmesi gereken büyük miktarda değişkenlere neden oluyor. Kelime dağarcığının çeşitliliğinden heceler arasındaki geçişler ve farklı melodi veya cümlelemelerin belirli bir kelimenin dalga biçimini tamamıyla değiştirebilmesine kadar birçok değişken mevcut. Vocoder'lar ve diğer teknolojiler gibi PCM tabanlı yaklaşımlarda son yıllar içinde gelişmeler yaşanmış olsa da bunların genel olarak kullanılmasına engel olan önemli eksiklikler varlığını sürdürmeye devam etti.

Artık sonunda, 2022 yılıyla birlikte Casio'nun uzun süreli geliştirme çabaları meyvesini verdi. Ses oluşturma teknolojisinde tamamıyla yeni bir yaklaşım (Vocal Synthesis) ve tamamıyla yeni bir enstrümanı sizlere sunuyoruz: Casiotone CT-S1000V. Vocal Synthesis'i, ezberleri bozan Phrase Mode ile birleştiren bu yeni cihaz sayesinde, söylenen vokal dizelerini parmaklarınızla kontrol etme gibi oldukça karmaşık bir işlemi mümkün kılıyor. Bu işlem ne kadar karmaşık olsa da geliştirdiğimiz arayüz herkesin kullanabileceği kadar basit ve sezgisel. Son 30 yılın yaşamımıza kattığı büyük değişiklikler gibi bu yeniliğimizin de müzik performansı ve besteleme konusunda benzer bir etkiye sahip olacağını umuyoruz.

Vocal Synthesis

Casiotone CT-S1000V